Geber, Liber super Almagesti

Nürnberg, Johannes Petreius, 1534 · 108

 … Loading: Nürnberg, Johannes Petreius, 1534 · 108 …

tur ad partem succesionis signorum super circumferentiam orbis centri egredientis ab orbe signorum, et est orbis deferens ipsum. Verum centrum huius orbis deferentis mouetur in circuitu centri egredientis a centro orbis signorum iterum motu aequali ad contrarium successionis signorum, aequali in uelocitate motui centri orbis reuolutionis aequali, et nominatur hoc centrum reuoluens orbem deferentem. Fit ergo propter illud quod centrum orbis reuolutionis abscidit circumferentiam huius orbis deferentis in reuolutione una, scilicet in tempore anni bis, fit ergo in longitudine sua longiori, et in propinquitate sua propiori duabus uicibus in tempore anni unius. Motus autem centri orbis reuolutionis eius aequalis est in circuitu centri, qui diuidit spacium quod est inter centrum orbis signorum et centrum in circuitu, cuius mouetur centrum deferentis, et est illud quod nominatur reuoluens deferentem in duo media, et longitudo centri deferentis semper in motu suo ab hoc centro reuoluente ipsum, est sicut longitudo huius centri reuoluentis a centro motus aequalis, et sicut longitudo centri motus aequalis a centro orbis signorum. Ita uero tria centra, scilicet centrum orbis signorum et centrum motus aequalis, et centrum reuoluens deferentem, sunt super lineam unam, et est linea transiens per longitudinem longiorem et propiorem orbis ecentrici, et nos quidem explicabimus ad omnia quae diximus exemplum, ut per illud alleuietur formatio horum orbium quae sunt stellis, et ordo eorum. Ponam ergo in primis in radice secundum quam agitur in stellis quatuor orbem egredientis centri, circa cuius centrum est motus aequalis, circulum a b g circa centrum d, et sit diameter eius transiens per punctum d, et diameter orbis signorum linea a g, et sit super ipsam centrum orbis signorum punctum e, et punctum longioris longitudinis punctum a, et propioris propinquitatis punctum g, et diuidam lineam d e in duo media super punctum z, et lineabo super centrum z, et cum longitudine a d circulum h t k, erit ergo iste circulus orbis deferens orbem reuolutionis, et signabo in circuitu puncti t orbem reuolutionis super quem sint l m, et continuabo centrum eius quod est punctum t cum centro d, quod est centrum motus aequalis per lineam d m t l, erit ergo punctum l longitudo longior, et punctum m longitudo propior. Mouetur ergo linea d e l ad successionem signorum motu aequali circa centrum d, quia mouetur motu eius centrum orbis reuolutionis super circumferentiam circuli h t k, et mouetur stella super circumferentiam orbis reuolutionis suae motu aequali super centrum suum, quandoquidem est in puncto l quod est longior longitudo eius ad continuitatem signorum, et quando est super punctum m ad contrarium illius. IN stella autem Mercurij ponemus orbem egredientis centri circa centrum, cuius est motus aequalis, circulum a b g in circuitu centri d, et sit diameter eius transiens per ipsum et per centrum orbis signorum linea a d g, et sit centrum orbis signorum super ipsam punctum e, et punctum longitudinis longioris punctum a, et longitudinis propioris punctum g, et secabo lineam d z aequalem lineae d e, erit ergo punctum existens centrum reuoluens centrum deferentis, et protraham ab ipso lineam z h t. Sitque linea z h aequalis lineae z d, et signabo in circuitu centri z, et cum longitudine z d circulum h d, et secabo lineam h t aequalem lineae a d, quae est medietas diametri circuli a b g, et ponam punctum h centrum, et reuoluam circulum t k, erit ergo iste circulus ipse orbis deferens centrum orbis reuolutionis, et sit centrum orbis reuolutionis super ipsum punctum k, et continuabo ipsum cum puncto d quod est centrum motus aequalis cum linea d m l, erit ergo linea m k l diameter eius, et erit punctum l longitudo eius longior, et punctum m longitudo eius propior, et erit motus huius diametri aequalis in circuitu centri d ad successionem signorum. Mouebitur ergo motu eius centrum orbis reuolutionis, scilicet punctum k super circumferentiam circuli t k, et linea z h t mouetur etiam motu aequali ad contrarium successionis signorum, aequali in uelocitate motui lineae d k, et stella mouetur motu aequali super circumferentiam orbis reuolutionis in circuitu centri eius, cum quidem est in longitudine sua longiori scilicet puncto l ad partem successionis signorum. Et quando est in propinquitate sua propiori ad contrarium illius, propter illud ergo centrum orbis reuo